Thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể TPHCM: Hồ sơ và thủ tục đăng ký
Mục lục
Việc nộp đơn đăng ký hộ kinh doanh là bước pháp lý cần thiết đầu tiên để cá nhân, hộ gia đình chính thức triển khai hoạt động kinh doanh theo quy định. Tại Thành phố Hồ Chí Minh (TPHCM), người có nhu cầu kinh doanh cần tìm hiểu các điều kiện đăng ký, cơ quan tiếp nhận hồ sơ, thành phần giấy tờ và trình tự thực hiện để tránh sai sót, mất thời gian bổ sung hồ sơ. Bài viết dưới đây phân tích thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể TPHCM theo quy định pháp luật, giúp người kinh doanh nắm rõ quy định và chủ động thực hiện đúng quy trình.
1. Điều kiện đăng ký hộ kinh doanh cá thể tại TPHCM
Trước khi chuẩn bị hồ sơ, cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình cần xác định mình có đủ điều kiện thành lập hộ kinh doanh theo quy định pháp luật hay không. Theo khoản 2 và 3 Điều 82 và khoản 1 Điều 83 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, hộ kinh doanh được thành lập bởi một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình và phải chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh.
Điều 82. Quyền thành lập hộ kinh doanh
1. Hộ kinh doanh do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập và chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh của hộ. Trường hợp hộ kinh doanh do các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập thì các thành viên ủy quyền bằng văn bản cho một thành viên làm người đại diện hộ kinh doanh trong quá trình hoạt động kinh doanh. Văn bản ủy quyền của các thành viên hộ gia đình cho một thành viên làm người đại diện hộ kinh doanh phải được công chứng hoặc chứng thực theo quy định của pháp luật.
2. Cá nhân, thành viên hộ gia đình là công dân Việt Nam có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của Bộ luật Dân sự có quyền thành lập hộ kinh doanh theo quy định tại Nghị định này, trừ các trường hợp sau đây:
a) Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự, bị tạm giam, đang chấp hành hình phạt tù, đang chấp hành biện pháp xử lý hành chính tại cơ sở cai nghiện bắt buộc, cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc đang bị Tòa án cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định;
b) Người không được thành lập hộ kinh doanh theo quy định của luật.
…
Điều 83. Nghĩa vụ đăng ký hộ kinh doanh
1. Cá nhân, thành viên hộ gia đình quy định tại khoản 2 Điều 82 Nghị định này chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trong phạm vi toàn quốc.
…
Các điều kiện cơ bản bao gồm:
- Về chủ thể đăng ký: Cá nhân là công dân Việt Nam, có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật; hoặc các thành viên hộ gia đình đủ điều kiện cùng đăng ký thành lập hộ kinh doanh.
- Về số lượng đăng ký: Mỗi cá nhân, thành viên hộ gia đình chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trên phạm vi toàn quốc.
- Về quyền thành lập: Cá nhân không được đồng thời là chủ doanh nghiệp tư nhân hoặc thành viên hợp danh của công ty hợp danh, trừ trường hợp được sự nhất trí của các thành viên hợp danh còn lại.
- Về ngành nghề kinh doanh: Ngành nghề dự kiến hoạt động không thuộc danh mục ngành, nghề bị cấm đầu tư kinh doanh. Đối với ngành nghề kinh doanh có điều kiện, hộ kinh doanh phải đáp ứng đầy đủ điều kiện chuyên ngành trước khi hoạt động.
Đồng thời, người đăng ký cần xác định địa chỉ trụ sở hợp pháp, tên hộ kinh doanh và ngành nghề dự kiến kinh doanh. Đây là những thông tin quan trọng được ghi nhận trên Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh.
Ngoài ra, cá nhân, hộ gia đình thành lập hộ kinh doanh có nghĩa vụ đăng ký hộ kinh doanh, báo cáo và các nghĩa vụ khác theo quy định tại Nghị định 168/2025/NĐ-CP, không được hoạt động dưới danh nghĩa hộ kinh doanh mà không đăng ký. Trường hợp hộ kinh doanh do các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập thì chủ hộ kinh doanh thực hiện thủ tục đăng ký hộ kinh doanh khi được tất cả thành viên thông qua nội dung đăng ký.

2. Hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh cá thể tại TPHCM gồm những gì?
Theo khoản 2 Điều 99 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, hồ sơ đăng ký thành lập hộ kinh doanh tương đối đơn giản, bao gồm:
– Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh: Đây là tài liệu bắt buộc, trong đó người đăng ký kê khai các thông tin cơ bản như:
- Tên hộ kinh doanh dự kiến đăng ký;
- Địa chỉ trụ sở hộ kinh doanh;
- Ngành, nghề kinh doanh;
- Vốn kinh doanh;
- Thông tin cá nhân của chủ hộ kinh doanh;
- Thông tin liên hệ và nội dung đăng ký thuế theo biểu mẫu.
– Bản sao văn bản ủy quyền của thành viên hộ gia đình cho một thành viên làm chủ hộ kinh doanh đối với trường hợp hộ kinh doanh do các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập. Văn bản ủy quyền này phải được công chứng hoặc chứng thực theo quy định của pháp luật.
- Trường hợp hộ kinh doanh được thành lập bởi các thành viên hộ gia đình, cần có văn bản ủy quyền cho một thành viên làm chủ hộ kinh doanh. Văn bản này phải được công chứng hoặc chứng thực theo quy định.
- Đối với trường hợp một cá nhân tự đứng tên thành lập hộ kinh doanh, không cần chuẩn bị văn bản ủy quyền nêu trên.
Lưu ý: Người đăng ký cần lưu ý kê khai chính xác thông tin cá nhân, đặc biệt là họ tên, ngày sinh và số định danh cá nhân theo dữ liệu dân cư. Sai lệch thông tin có thể khiến hồ sơ không được chấp thuận hoặc phải thực hiện thủ tục điều chỉnh.
3. Thủ tục đăng ký hộ kinh doanh tại TPHCM
3.1. Nơi nộp hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh cá thể TPHCM
Theo quy định mới về tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh được chuyển về cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã.
Cụ thể, theo khoản 1 Điều 99 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, Chủ hộ kinh doanh hoặc người được ủy quyền thực hiện thủ tục đăng ký hộ kinh doanh gửi hồ sơ đăng ký thành lập hộ kinh doanh đến Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi hộ kinh doanh đăng ký trụ sở.
Đối với TPHCM, người đăng ký có thể thực hiện tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã thuộc UBND phường, xã có thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ.

3.2. Trình tự đăng ký hộ kinh doanh cá thể TPHCM
Để thực hiện thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể TPHCM, người nộp hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh cá thể TPHCM cần thực hiện theo các bước sau đây:
3.2.1. Nộp hồ sơ đăng ký
Sau khi chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, người nộp hồ sơ tiến hành nộp hồ sơ đăng ký theo một trong các phương thức sau:
- Nộp trực tiếp: Nộp một bộ hồ sơ tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã có thẩm quyền.
- Nộp qua bưu chính: Gửi hồ sơ giấy đến cơ quan tiếp nhận theo quy định.
- Nộp trực tuyến: Sử dụng tài khoản định danh điện tử để đăng nhập Hệ thống thông tin về đăng ký hộ kinh doanh, kê khai thông tin, tải tài liệu điện tử, ký hồ sơ và thanh toán lệ phí theo hướng dẫn.
Đối với phương thức trực tuyến, người đăng ký cần kiểm tra kỹ nội dung kê khai và bảo đảm các tài liệu tải lên rõ ràng, đầy đủ, thống nhất với thông tin đã khai báo.
3.2.2. Đợi kết quả và nhận Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh
Sau khi tiếp nhận hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã trao giấy tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả, kiểm tra điều kiện cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh theo quy định.
Trường hợp hồ sơ đủ điều kiện cấp, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh và gửi thông báo về Cơ quan thuế quản lý trực tiếp hộ kinh doanh cho hộ kinh doanh trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ.
Trường hợp hồ sơ không đủ điều kiện cấp, Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã thông báo bằng văn bản cho người nộp hồ sơ trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ. Thông báo phải nêu rõ lý do và các yêu cầu sửa đổi, bổ sung hồ sơ.
Theo quy định tại Điều 85 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh là văn bản bằng bản giấy hoặc bản điện tử mà Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã cấp cho hộ kinh doanh, ghi lại thông tin đăng ký hộ kinh doanh do người thành lập hộ kinh doanh, hộ kinh doanh đăng ký. Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh đồng thời là Giấy chứng nhận đăng ký thuế của hộ kinh doanh.
Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh được cấp cho hộ kinh doanh. Hộ kinh doanh được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh khi có đủ các điều kiện sau đây:
a) Ngành, nghề kinh doanh không bị cấm đầu tư kinh doanh;
b) Tên hộ kinh doanh được đặt theo đúng quy định tại Điều 86 Nghị định này;
c) Có hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh hợp lệ;
d) Nộp đủ lệ phí theo quy định của pháp luật về phí và lệ phí.
Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh được cấp trên cơ sở thông tin trong hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh do người thành lập hộ kinh doanh hoặc hộ kinh doanh tự kê khai và tự chịu trách nhiệm.
Do đó, người đăng ký cần kiểm tra kỹ các thông tin trên giấy chứng nhận, đặc biệt là tên, địa chỉ, ngành nghề và thông tin chủ hộ để kịp thời đề nghị điều chỉnh nếu phát hiện sai sót.